فاندینگ ریت (Funding Rate) چیست؟

معرفی شاخص فاندینگ ریت (Funding Rate) برای پیش بینی قیمت بیت کوین موضوعی است که قصد داریم در این مقاله به آن بپردازیم. معاملاتی با عنوان قراردادهای آتی در سال‌های اخیر رشد بسیار خوبی را تجربه کرده‌اند که به دلیل افزایش کل سود آزاد میسر شده است. در ادامه نیم‌نگاهی به فاندینگ ریت (Funding Rate) می‌اندازیم و چگونگی تفسیر تریدرها (معامله گران) در قراردادهای آتی دائمی را بررسی می‌کنیم.

فاندینگ ریت (Funding Rate) چیست؟

فاندینگ ریت به معنای نرخ بودجه نیز به کار برده می‌شود اما نمی‌توان نرخ بودجه را معنی دقیقی برای فاندینگ ریت تلقی کرد. در اصل فاندینگ ریت مقدار پولی است که معامله گران بر اساس اختلاف قیمت پیش‌آمده پرداخت و یا دریافت می‌کنند. در نتیجه در ادامه مقاله از فاندینگ ریت (Funding Rate) استفاده می‌کنیم.

فاندینگ ریت نقش شاخص خرسی دارد یا گاوی؟

قراردادهای دائمی میزان و نرخ معینی دارند. در قراردادهای دائمی به طور معمول هر 8 ساعت یک‌بار، برای اطمینان از خطرپذیری عدم تعادل، تبادل‌هایی اعمال می‌شود. در حالی که سود آزاد فروشنده و خریدار با یکدیگر برابر است اما اهرم معاملات (Leverage) ممکن است متفاوت از دیگری باشد.

فاندینگ ریت نقش شاخص خرسی دارد یا گاوی؟

زمانی که خریداران قصد دارند لوریج یا اهرم بیشتری را مورد استفاده قرار دهند، باید کارمزد آن را پرداخت کنند؛ در نتیجه به این وضعیت شاخص گاوی (Bullish) گفته می‌شود. برخلاف این موضوع زمانی که فروشندگان استقراضی از اهرم بیشتری استفاده می‌کنند، به دنبال آن نرخ سرمایه‌گذاری منفی خواهد شد.

زمانی که خریداران بیش از حد متعارف هیجان‌زده می‌شوند، فاندینگ ریت مثبتی را ایجاد می‌کنند. وضعیت ایجاد شده، فرصت مناسبی برای فروشندگانی است که به‌صورت کوتاه‌مدت فعالیت می‌کنند که می‌تواند با اصلاح 5 درصدی قیمت، پوزیشن‌های خرید با هرم 20 را از بین ببرد و به ‌اصطلاح Liquid کند؛ همچنین ممکن است نقد شود. این دسته از سفارشات توانایی آن را دارند که قیمت را تحت‌فشار گذاشته و به دنبال آن قیمت 10 درصد کاهش پیدا می‌کند و نابود شدن سرمایه (Liquid) به شکل متوالی رخ می‌دهد.

تحلیل گران با مشاهده استفاده لوریج بالا توسط تریدرها، پیش‌بینی می‌کنند که خطر صفر شدن سرمایه یا همان لیکوئید شدن، به‌صورت متوالی اتفاق خواهد افتاد. با وجود صحت این قضیه، ممکن است هفته‌ها زمان صرف شود تا این اتفاق رخ دهد و بعضی اوقات اهرم به خودی خود حذف می‌شود. پیش‌بینی باید توسط اطلاعات انجام شود و نباید از این شاخص برای آنچه در قله‌های بومی اتفاق خواهد افتاد، استفاده کرد.

بنابراین تحلیل گران و متخصصین در این حوزه، اغلب فاندینگ ریت بیش از حد را اصلی‌ترین دلیل برای نقد شدگی‌های متوالی و قرمز شدن بازار در نظر می‌گیرند؛ این موضوع در حالی است که حتی فاندینگ ریت (Funding Rate) در دوره گاوی به‌صورت غیرمتعارف و غیرمعمولی عمل کند.

تشخیص کف های بومی با فاندینگ ریت

تشخیص کف‌ های بومی با فاندینگ ریت

در ماه فوریه که قله بومی ساخته نشده بود، فاندینگ ریت در این ماه هر  8 ساعت یک‌بار، 0.15 درصد و بیشتر بود. برای افرادی که تریدهای بلندمدت را در برنامه خود داشتند این میزان سنگین بود؛ زیرا این مقدار در هفته معادل 3.2درصد بود. در نتیجه به‌کارگرفتن این معیار برای زمان‌بندی قله‌های بازار، به‌ندرت سبب دریافت سود خواهد شد.

از طرف دیگر، پایین‌ترین قیمت بیت کوین در ۲۷ ژانویه و ۲۸ فوریه، در دوره‌هایی رخ داد که Funding Rate پایین بود. این نشان می‌دهد که تریدرها تمایلی به لوریج کردن پوزیشن‌های خرید خود ندارند و این نشان از عدم اعتماد آنها دارد.

بررسی فاندینگ ریت پایین نسبت به موقعیت کنونی

فاندینگ ریت پایین

فاندینگ ریت می‌تواند به شکل‌گیری یک کف بومی کمک کند، اما نمی‌توان گفت که تنها ابزار مورد استفاده است زیرا فاندینگ ریت به طور معمول بعد از هر اصلاح قیمت قدرتمند، نابود می‌شود. همچنین در دوره‌های بلندمدت سرمایه‌گذاری، تریدرهای آربیتراژی جذب می‌شوند که علاوه بر خرید هم‌زمان قراردادهای ماهانه، معاملات آتی دائمی را نیز می‌فروشند.

برای تأیید کردن بر بی‌اعتمادی سرمایه‌گذاران برای بازکردن معاملات خرید، باید بیمه قراردادهای ماهانه‌ای را که به‌عنوان مبنا (Basis) شناخته می‌شوند، در نظر داشت. قراردادهای دائمی برخلاف دسته‌ای از معاملات آتی که تقویم ثابتی دارند، فاقد فاندینگ ریت هستند؛ بنابراین قیمت آنها تفاوت بسیار زیادی با تبادلات منظم لحظه‌ای دارد.

یک معامله‌گر می‌تواند صعودی بودن یک مارکت یا بازار را با اندازه‌گیری منظم فاصله نرخ معامله‌های انجام شده و بازار لحظه‌ای به دست بیاورد.

به دست آوردن کف قیمت بومی

برای به دست آوردن کف قیمت بومی باید شاخص‌های بومی را ترکیب کنید. زمانی که شاخص، کف بومی را نمایش می‌دهد، معمولاً می‌توان از آن برداشت کرد که اعتماد تریدرها رو به افزایش است. درنتیجه استراتژی فاندینگ ریت در قراردادهای دائمی پایین، برای خریدارانی که قصد دارند از اهرم پایین استفاده کنند، بهتر خواهد بود.

نرخ تامین مالی (Funding Rate) چگونه کار می کند؟

Funding Rate به صورت پرداخت های دوره ای به دارندگان پوزیشن های لانگ یا شورت (بسته به تفاوت در قیمت قراردادهای دائمی و قیمت اسپات) انجام می شود. به عبارت دیگر، معامله‌گران با توجه به قیمت دارایی‌ها و پوزیشن خود، فاندینگ ریت می‌پردازند یا دریافت می‌کنند.

بگذارید با یک مثال این مفهوم را بهتر توضیح دهیم، فرض می کنیم قیمت بیت کوین در بازار فیوچرز بالاتر از بازار اسپات باشد. یعنی معامله‌گران پیش‌بینی می‌کردند که قیمت بیت‌کوین در آینده افزایش می‌یابد، بنابراین آنها خرید کردند و وارد موقعیت خرید شدند. برای همگرایی قیمت ها در دو بازار، معامله گران باید از بستن پوزیشن های خود یا ورود به پوزیشن های خرید جدید که باعث کاهش فشار خرید می شود، منصرف شوند.

از سوی دیگر، دارندگان پوزیشن های فروش باید انگیزه لازم را برای حفظ موقعیت خود یا ثبت قرارداد معاملاتی جدید بدهی که قیمت را در بازار آتی کاهش می دهد، داشته باشند. در این حالت، بازارگردان سود را از دارندگان پوزیشن خرید به عنوان Funding Rate کسر می کند و به دارندگان پوزیشن فروش می دهد.

وضعیت دیگری نیز وجود دارد که قیمت دارایی مورد نیاز در قرارداد همیشه کمتر از قیمت لحظه ای بازار است. در این حالت، تمام پوزیشن های های فوق معکوس شده و فاندینگ ریت از دارنده معامله فروش گرفته می شود و به دارنده معامله خرید داده می شود.

چگونه فاندینگ ریت را محاسبه کنیم؟

محاسبه فاندینگ ریت معمولاً در بازه های زمانی مشخص اعمال می شود. در اکثر صرافی ها، این فاصله زمانی یک دوره 8 ساعته است. اما روش محاسبه بین آنها گاهی اوقات می تواند متفاوت باشد. به عنوان مثال، صرافی BitMEX عمق دفترچه سفارش را درک می کند. عمق دفترچه سفارش به میزان خرید یا فروش دارایی در سطوح مختلف قیمت اشاره دارد. از سوی دیگر، صرافی هایی مانند FTX روش ساده ای برای محاسبه فاندینگ ریت دارند. این صرافی میانگین سه متغیر را در نظر می گیرد:

1. آخرین قیمت معامله
2. MAX قیمت پیشنهادی
3. MIN قیمت پیشنهادی

اما علاوه بر موارد فوق، روش دیگری نیز توسط صرافی بایننس برای محاسبه فاندینگ ریت وجود دارد. این روش دارای دو بخش اصلی است. این دو عامل عبارتند از 1. نرخ سود (Interest rate) و 2. نرخ پریمیوم (Premium) به ارز مورد نظر.

1. نرخ بهره (Interest rate) در فاندینگ ریت

اهمیت نرخ بهره در معاملات Futures و Perpetual میزان تمایل افراد به داشتن دارایی پایه است. بهتر است مثالی در رابطه با این موضوع بزنیم:

در نظر بگیرید دارایی اصلی و پایه ما بیت کوین است و معاملات آتی بر اساس دلار است. این بدان معناست که ما BTC/USD خواهیم داشت معامله‌گری را تصور کنید که پیش‌بینی می‌کند قیمت بیت‌کوین در آینده افزایش خواهد یافت. بنابراین برای خرید بیت کوین به پول بیشتری نیاز است در این صورت تقاضا برای دلار افزایش می یابد و نرخ بهره نیز افزایش می یابد. برعکس این وضعیت نیز صادق است، یعنی اگر بیت کوین در آینده سقوط کند، تقاضا برای بیت کوین در بازار برای فروش افزایش می یابد. به همین دلیل است که نرخ بهره در حال افزایش است. Binance نرخ بهره را در محاسبه فاندینگ ریت به صورت ثابت در نظر می گیرد

فرمول محاسبه فاندینگ ریت

Funding Rate (F) = Premium Index (P) + clamp (Interest rate – Premium Index (P), ٪۰.۰۵, -٪۰.۰۵)

در قسمت دوم از فرمول بالا، Clamp‌ برای محدود کردن مقدار داخل پرانتز است. اگر تفاوت بین نرخ بهره و پریمیوم از عدد مثبت 0.05 بیشتر شود، تابع Clamp عدد 0.05 را به عنوان پریمیوم انتخاب می کند که فاندینگ ریت مساوی با نرخ بهره خواهد بود. این وضعیت زمانی رخ می دهد که اختلاف بین این دو کمتر از منفی 0.05 باشد. اگر تفاوت بین نرخ سود و پریمیوم منفی 0.05 تا مثبت 0.05 باشد، فاندینگ ریت برابر با فرمول فوق است.

نرخ پریمیوم در فاندینگ ریت بایننس 

نرخ پریمیوم تفاوت قیمت بین قیمت لحظه ای و قیمت واقعی است. در اکثر صرافی هایی که از این روش استفاده می کنند، نرخ پریمیوم به صورت زیر محاسبه می شود:

Premium Index (P) = [Max(۰, Impact Bid Price – Price Index ) – Max(۰, Price Index – Impact Ask Price)] / Price Index

برای توضیح تاثیر Impact ‌‌Bid و Ask Price، ابتدا باید مفهوم Impact Margin Notional را توضیح دهیم. IMN مقدار مفهومی قابل تبادل از یک ارز دیجیتال را به‌ازای مارجین و اهرم مشخص نشان می‌دهد.

Impact Margin Noional = نرخ مارجین اولیه در ماکزیمم اهرم / مقدار دلار

به عنوان مثال، حداکثر اهرم قرارداد ثابت BTCUSD روی بایننس 125 برابر است که قراردادهای مختلف با یکدیگر متفاوت هستند و مارجین مربوطه 0.8٪ است. IMN قرارداد 200 دلاری معادل 25000 دلار است که برای محاسبه آن باید 25000 تقسیم بر 0.8 کنید.

بیایید به سراغ Impact Bid/Ask Price برویم. این عدد میانگین قیمت Fill یا قبول شده برای هر اجرای IMG یا حجم سفارش ها است.

شاخص قیمت، سبدی از قیمت دارایی مورد نظر شما در بازار در تغییرات مختلف است که با توجه به حجم هر یک وزن دهی می شود. صرافی بایننس این اطلاعات را از صرافی های اوک ایکس، هیوبی، بیترکس،  Hitbtc و FTX دریافت می کند.

کاربرد فاندینگ ریت چیست؟

اولین و مهمترین کاربرد فاندینگ ریت، تنظیم و همگرا کردن قیمت در بازارهای آتی و اسپات است. همانطور که گفتیم نرخ فاندینگ می تواند عددی مثبت یا منفی باشد. از نظر آماری، فاندینگ ریت به دلیل تفاوت ارزش بین قیمت‌های فیوچرز و قیمت‌های اسپات دارایی است، اما اگر کمی عمیق‌تر شویم، می‌توان رابطه و همبستگی بین Funding Rate و احساسات بازار را در نظر گرفت.

زمانی که بازار در وضعیت صعودی یا نزولی قرار دارد، فاندینگ ریت معمولا مثبت یا منفی است. به عبارت دیگر، زمانی که بازار در حال افزایش است، معامله گران می توانند فرض کنند که روند و قیمت همچنان به رشد خود ادامه خواهد داد. به همین دلیل وارد معاملات لانگ می شوند. این تقاضا باعث افزایش قیمت در بازار فیوچرز می شود و به طور طبیعی فاندینگ ریت را بالا می برد. عکس قضیه نیز صادق است.

فاندینگ ریت (گلس نود)

در تصویر بالا که مربوط به فاندینگ ریت در صرافی بایننس است، مشاهده می شود که قیمت بیت کوین در اواخر سال 2021 کاهش یافته است، فاندینگ ریت نیز منفی شده است. یعنی معامله گران پوزیشن های شورت بیشتری خریدند، در نتیجه قیمت بیت کوین در بازار آتی کمتر از قیمت اسپات است. بازارساز همچنین سطحی از فاندینگ ریت از قراردادهای شورت تا قراردادهای لانگ را برای ترکیب قیمت ها ارائه می دهد. با توجه به این توضیحات می توان با استفاده از روند فاندینگ ریت، قیمت یک دارایی مانند ارز دیجیتال را پیش بینی کرد. 

انواع فاندینگ ریت کدامند؟

رایج ترین نوع Funding Rate این است که مقدار مشخصی بین دارندگان پوزیشن های لانگ و شورت به شکل نقدی منتقل می شود. این نوع فاندینگ ریت اغلب در صرافی های متمرکز صورت می گیرد.

نوع دیگری از نرخ تامین مالی وجود دارد که پلتفرم Opyn از آن استفاده می کند. Opyn ابزارهای مشتقات و آپشن ها را در فضای DeFi پیاده سازی می کند. این پلتفرم اعلام کرده است که از مکانیزم فاندینگ ریت In Kind استفاده می کند. در تعریف این روش آمده است که برخلاف حالت رایج، جریان پولی بین کاربران وجود ندارد و فاندینگ ریت به عنوان تغییر در ارزش قراردادها لحاظ می شود.

مقایسه فاندینگ ریت در صرافی‌های مختلف

صرافی‌ها و بازارگردان‌های روش‌های مختلفی برای محاسبه فاندینگ ریت و اعمال آن دارند؛ بنابراین بعید نیست که این نرخ در پلتفرم‌های مختلفتفاوت داشته باشد. بسیاری از افراد این استراتژی را پیش می‌گیرند که در صرافی‌هایی که فاندینگ ریت مثبتی دارند، وارد پوزیشن Short شوند یا برعکس آن. چنین تریدرهایی به فکر کسب سود از این طریق هستند. برای بررسی و مقایسه فاندینگ ریت در صرافی‌های مختلف می‌توانید از سایت Coinglass کمک بگیرید.

نتیجه گیری

در این مقاله به معرفی شاخص فاندینگ ریت (Funding Rate) برای پیش‌بینی قیمت بیت کوین پرداختیم. از نقش آن در شاخص‌های گاوی و خرسی صحبت کردیم. با ترکیب نرخ سرمایه‌گذاری قراردادهای دائمی با مبنای قرارداد ماهانه، یک تریدر درک بهتری از کنش‌های بازار خواهد داشت. در مقاله بعدی به سوزاندن کوین در دنیای ارزهای دیجیتال به چه معناست؟ می‌پردازیم.